LUNTIAN, Tomo I, Isyu I (Mayo 2026), Pahina 56-72
John Lawrence R. Capagalan
Guro, City of Bacoor National High School
ABSTRAK
Tinalunton sa mga akda ni Edgar Allan Poe ang salaysay at haraya ng kamatayan gamit ang Voyant tools tungo sa pagsasalin sa Filipino ng maiikling kuwentong William Wilson at The Tell-tale Heart habang saligan sa proseso ng pagsasalin ang sikolohiyang Pilipino at teoryang Skopos sa pagsasalin. Bago maisalin sa Filipino, isinalang ang piling maiikling kuwentong Ingles ni Edgar Allan Poe sa Voyant tools upang makita ang intratekstuwal o mga panloob na kalagayan ng teksto tulad ng pinakalumitaw na salita sa corpus, ang average na bilang ng salita, at iba pa; gayundin, ipinaliwanag sa paglalaop ng sikolohiyang Pilipino ang ugnayan ng pinakalumitaw na mga salita sa teksto sa salaysay at haraya ng kamatayang umiral sa teksto. Naging salalayan ang pagsipat na ito sa mga hakbang tungo sa pagtatamo ng skopos ng pagsasalin, na maisalin sa Filipino ang piling akda ni Edgar Allan Poe. Buhat sa pananaliksik na ito, ipinagpapalagay na maaari ang pagsasaling malay-sa-damdamin sa mga saling-akda dulot ng paglalaop ng sikolohiyang Pilipino at teoryang Skopos. Lumitaw rin sa proseso ng pagsasalin at pananaliksik ang posisyon ng kapuwa at loob sa diskurso sa pagsasalin sa piling maiikling kuwento; na alinmang pagbasag sa loob at paglabag sa kapuwa ay maituturing ding pagbasag at paglabag sa diwa ng pakikipagkapuwa at kawalan ng pagpapakatao. Isinilang sa pananaliksik na ito ang mga salin sa Filipino ng piling maiikling kuwento ni Edgar Allan Poe— Si William Wilson at Mga Tibok ng Puso.
Susing-salita: Voyant tools, pagsasaling pampanitikan, skopos, sikolohiyang Pilipino, Edgar Allan Poe
Publication Ethics and Publication Malpractice Statement
Tungkol sa Dyornal ng Pananaliksik:
LUNTIAN: Pambansang Dyornal ng Pananaliksik at Pag-aaral sa Pag-unlad ng Wikang Filipino
ISSN (Print): 3116-5435
ISSN (Online): 3116-5443
Ang LUNTIAN: Pambansang Dyornal ng Pananaliksik at Pag-aaral sa Pag-unlad ng Wikang Filipino ay isang akademikong publikasyon na naglalayong itaguyod at palaganapin ang mas malalim na pag-unawa, pagsusuri, at pagpapayaman sa wikang Filipino. Layunin ng dyornal na maging pangunahing plataporma para sa mga makabuluhang pananaliksik at talakayan ukol sa wika, kultura, at kaunlaran ng ating bayan.
Ang LUNTIAN ay isang peer-reviewed at refereed journal na nangangahulugang ang bawat pananaliksik na inilalathala rito ay dumadaan sa masusing pagsusuri ng mga eksperto sa kani-kanilang larangan upang matiyak ang kalidad, kredibilidad, at kahalagahan ng mga nilalaman nito.
Sa pamamagitan ng LUNTIAN, binibigyang-pugay ang kahalagahan ng wikang Filipino bilang pangunahing daluyan ng kaalaman, pananaliksik, at diskurso sa iba't ibang larangan ng karunungan. Hinihikayat nito ang mga mananaliksik, guro, mag-aaral, at mga propesyonal na magbahagi ng kanilang mga ideya, kaalaman, at natuklasan na makatutulong sa pagpapalago ng wika at kultura.
Ang dyornal na ito ay nagtatampok ng mga pananaliksik na tumutukoy sa mga sumusunod na larangan:
Lingguwistika at Wika
Panitikan at Kultura
Edukasyon at Pedagohiya
Agham Panlipunan at Humanidades
Mga usaping pangkaunlaran sa konteksto ng wikang Filipino
Sa pamamagitan ng LUNTIAN, hangad ng pamunuan nito na makapag-ambag sa patuloy na pagpapaunlad ng wikang Filipino bilang wika ng karunungan, pagkakakilanlan, at pagkakaisa ng sambayanang Pilipino.
LUNTIAN – isang simbolo ng buhay, pag-asa, at patuloy na pag-usbong ng ating wika at kultura.
