LUNTIAN, Tomo I, Isyu IV (Agosto 2026), Pahina 15-34
Judy Ann Del Mundo Santos
Teacher VI/Villa Aglipay National High School
Graduate Student/Tarlac State University
https://orcid.org/0009-0004-7988-2591
Introduksiyon
Ang panitikan ay kinikilala bilang kaluluwa ng isang bansa sapagkat dito maliwanag na nasasalamin ang kabuuang karanasan, damdamin, kaisipan, at kamalayang panlipunan ng sambayanan. Sa pamamagitan ng iba't ibang anyo nito katulad ng tula, maikling kuwento, dula, at sanaysay, malayang naipapahayag ng tao ang kaniyang pinakamalalim na saloobin, mithiin, at pakikibaka sa iba't ibang yugto ng kasaysayan. Sa larangan ng edukasyon, ang pagbasa at pag-aaral ng panitikan ay hindi sapat na maitalaga bilang isang simpleng pagsuri sa mga nakatala sa pahina; bagkus, ito ay isang komprehensibong proseso ng pagpapadaloy ng pag-unawa sa lipunan, kultura, at katauhang humubog sa mamamayang Pilipino. Gayunpaman, sa kasalukuyang kalagayan ng edukasyon, hayag na napapansin ang malaking hamon sa kasanayan ng mga mag-aaral sa malalim na pagsusuri ng mga akda. Madalas na nananatili lamang sila sa mababaw o literal na antas ng pagbasa kung saan nakatutok lamang ang pansin sa simpleng pagkilala sa mga tauhan at daloy ng pangyayari, nang hindi naabot ang masining, kritikal, at interpretatibong pag-unawa. Dahil sa umiiral na suliraning ito, naging pangunahing adhikain ng pananaliksik na ito na buoin, patunayan, at suriin ang TKI Teknik (Teksto–Konteksto–Interpretasyon) bilang isang Maka-Filipinong lapit sa pagtataya sa kasanayan ng mga mag-aaral sa pagsusuri ng panitikan.
Sa pandaigdigang antas, ang Sustainable Development Goal (SDG) 4 ng mga Nagkakaisang Bansa (United Nations) ay nagpapatibay sa kahalagahan ng pagbibigay ng dekalidad at inklusibong edukasyon para sa lahat. Nilalayon ng pandaigdigang mithiing ito na linangin ang mga mag-aaral na nagtataglay ng kritikal na pag-iisip, kakayahang magsuri, at matibay na pagpapahalaga sa sariling wika at kultural na identidad. Sa konteksto naman ng Pilipinas, isinusulong ng Kurikulum ng K to 12 ng Kagawaran ng Edukasyon ang pagpapalakas ng kasanayan sa pagbasa at pagsusuri ng panitikang Filipino at pandaigdig. Subalit sa aktuwal na karanasan sa loob ng silid-aralan, hindi pa rin lubos na naisakatuparan ang layuning ito sapagkat ang mga mag-aaral ay madalas na nagiging pasibong tagatanggap lamang ng impormasyon mula sa guro sa halip na maging aktibong tagalikha ng sariling pag-unawa. Dahil dito, binuo ng mananaliksik ang TKI Teknik bilang isang interbensyong nakaugat sa kulturang Filipino upang magsilbing malinaw na gabay sa mas mabisang pagsusuri ng panitikan.
Tungkol sa Dyornal ng Pananaliksik:
LUNTIAN: Pambansang Dyornal ng Pananaliksik at Pag-aaral sa Pag-unlad ng Wikang Filipino
ISSN (Print): 3116-5435
ISSN (Online): 3116-5443
Ang LUNTIAN: Pambansang Dyornal ng Pananaliksik at Pag-aaral sa Pag-unlad ng Wikang Filipino ay isang akademikong publikasyon na naglalayong itaguyod at palaganapin ang mas malalim na pag-unawa, pagsusuri, at pagpapayaman sa wikang Filipino. Layunin ng dyornal na maging pangunahing plataporma para sa mga makabuluhang pananaliksik at talakayan ukol sa wika, kultura, at kaunlaran ng ating bayan.
Ang LUNTIAN ay isang peer-reviewed at refereed journal na nangangahulugang ang bawat pananaliksik na inilalathala rito ay dumadaan sa masusing pagsusuri ng mga eksperto sa kani-kanilang larangan upang matiyak ang kalidad, kredibilidad, at kahalagahan ng mga nilalaman nito.
Sa pamamagitan ng LUNTIAN, binibigyang-pugay ang kahalagahan ng wikang Filipino bilang pangunahing daluyan ng kaalaman, pananaliksik, at diskurso sa iba't ibang larangan ng karunungan. Hinihikayat nito ang mga mananaliksik, guro, mag-aaral, at mga propesyonal na magbahagi ng kanilang mga ideya, kaalaman, at natuklasan na makatutulong sa pagpapalago ng wika at kultura.
Ang dyornal na ito ay nagtatampok ng mga pananaliksik na tumutukoy sa mga sumusunod na larangan:
Lingguwistika at Wika
Panitikan at Kultura
Edukasyon at Pedagohiya
Agham Panlipunan at Humanidades
Mga usaping pangkaunlaran sa konteksto ng wikang Filipino
Sa pamamagitan ng LUNTIAN, hangad ng pamunuan nito na makapag-ambag sa patuloy na pagpapaunlad ng wikang Filipino bilang wika ng karunungan, pagkakakilanlan, at pagkakaisa ng sambayanang Pilipino.
LUNTIAN – isang simbolo ng buhay, pag-asa, at patuloy na pag-usbong ng ating wika at kultura.
Publication Ethics and Publication Malpractice Statement
